حدیث روز
امام علی (ع) می فرماید : هر کس از خود بدگویی و انتقاد کند٬ خود را اصلاح کرده و هر کس خودستایی نماید٬ پس به تحقیق خویش را تباه نموده است.

یکشنبه, ۹ آذر , ۱۳۹۹ 14 ربيع ثاني 1442 Sunday, 29 November , 2020 ساعت تعداد کل نوشته ها : 1330 تعداد نوشته های امروز : 2 تعداد اعضا : 9 تعداد دیدگاهها : 18×
سبک زندگی- امانت داری
۱۴ خرداد ۱۳۹۴ - ۷:۱۰
شناسه : 733
بازدید 108
4

سبک زندگی امانت و امانتداری در سیره اهل بیت(ع( معمولاً انسان در زندگی به انسان های امین نیازمند می شود، تا مال، وسیله، راز یا مطلب مهمی را نزد آنها به امانت بسپارد. حفظ امانت دیگران، مراعات اعتماد آنها و احترام به احساسات پاک انسانی است. همه ادیان مقدس الهی، خصوصاً اسلام در تقویت این […]

ارسال توسط :
پ
پ

سبک زندگی امانت و امانتداری در سیره اهل بیت(ع(
معمولاً انسان در زندگی به انسان های امین نیازمند می شود، تا مال، وسیله، راز یا مطلب مهمی را نزد آنها به امانت بسپارد. حفظ امانت دیگران، مراعات اعتماد آنها و احترام به احساسات پاک انسانی است. همه ادیان مقدس الهی، خصوصاً اسلام در تقویت این صفت نیک توصیه های فراوانی کرده اند.
یکی از خصلت های بسیار نیکو و پسندیده ای که درباره آن زیاد سفارش شده، امانتداری و بازگرداندن بموقع و همراه با حفظ سلامت امانت است و در مقابل هم، خیانت در امانت مکرر نهی شده است. معمولاً انسان در زندگی به انسان های امین نیازمند می شود، تا مال، وسیله، راز یا مطلب مهمی را نزد آنها به امانت بسپارد. امانت گذاری ناشی از اعتماد به امانت گیرنده است. حفظ امانت دیگران، مراعات اعتماد آنها و احترام به احساسات پاک انسانی است. همه ادیان مقدس الهی، خصوصاً اسلام در تقویت این صفت نیک توصیه های فراوانی کرده اند. خداوند متعال که خود بهترین و بزرگ ترین امین و نگهبان است، از هـر گـونـه دغل بازی و خیانت پاک و مبرا می باشد. پیامبران هم که رهبران جامعه دینی هستند و در همه ابعاد پیوسته الگوی زیبا و کامل زندگی و معونیت هستند .
در قرآن پیامبران به عنوان امانتداران و انسان‌های امین معرفی شده‌اند. نام برخی از آنها همانند حضرت موسی، نوح، هود، صالح، شعیب و لوط به عنوان فرستادگان امین پروردگار ذکر شده است.(۱ (
خـداونـد در قـرآن نـسـبـت بـه حـفظ امانت و سپردن آن به دست صـاحـبـانشان می فرماید: «ان الله یامرکم ان تودوا الامانات الی اهـلـهـا…»؛(۲)خـداونـد به شما فرمان می دهد که امانت ها را به صاحبانش بدهید .»
در جـایـی دیگر درباره خیانت نکردن در امانت می فرماید: «فان امـن بـعضکم بعضا فلیود الذی اوتمن امانته ولیتق الله ربه…» و اگـر کـسی از شما دیگری را امین دانست، آن کس که امین دانسته شده امانت را باز دهد و باید از خدا بترسد.» ۳
امانت و امانتداری در سیره اهل بیت(ع (
سبب خیر و خوبی رسول اکرم (ص) فرمودند:لا تَزالُ اُمَّتى بِخَیرٍ ما تَحابّوا وَ تَهادَوا وَ أَدَّوُا الامانَهَ؛(۴)امّت من تا هنگامى که یکدیگر را دوست بدارند، به یکدیگر هدیه دهند و امانتدارى کنند، در خیر و خوبى خواهند بود .
علت منزلت امیرالمومنین(ع) نزد پیامبر(ص(امام صادق (ع) فرمودند: اُنظُر ما بَلَغَ بِهِ عَلىٌّ علیه السلام عِندَ رَسولِ اللّه ص فَالزَمهُ فَإِنَّ عَلیّا علیه السلام إِنَّما بَلَغَ ما بَلَغَ بِهِ عِندَ رَسولِ اللّه بِصِدقِ الحَدیثِ و َأَداءِ الامانَهِ؛(۵ (بنگر على ع با چه چیز آن مَقام را نزد پیامبر خدا (ص) پیدا کرد همان را پیروى کن. همانا على (ع) آن مقام را نزد پیامبر(ص) با راستگویى و امانتدارى بدست آورد .
امانت ابن ملجم را هم بر می گردانم امام صادق (ع) فرمودند: اِتَّقُوا اللّه، وَ عَلَیکُم بِأَداءِ الامانَهِ إِلى مَنِ ائتَمَنَکُم فَلَو أَنَّ قاتِلَ أَمیرِالمُؤمِنینَ علیه السلام ائتَمَنَنى عَلى أَمانَهٍ لأَدَّیتُها إِلَیهِ؛(۶(
تقواى الهى پیشه کنید و امانت را به کسى که شما را امین دانسته است، باز گردانید، زیرا حتّى اگر قاتل امیرالمؤمنین)ع) امانتى را به من بسپرد هر آینه آن را به او بر مى گردانم.
سبب افزایش روزی امام على (ع) فرمودند:اَلامانَهُ تَجُرُّ الرِّزقَ، و َالخیانَهُ تَجُرُّ الفَقرَ؛(۷(
امانتدارى روزى مى آورد و خیانت در امانت فقر .
توجه به امانتداری رسول اکرم (ص) فرمودند:لا تَنظُروا إِلى کَثرَهِ صَلاتِهِم وَ صَومِهِم وَ کَثرَهِ الحَجِّ و َالمَعروفِ و َطَنطَنَتِهِم بِاللَّیلِ، و َلکِنِ انظُروا إِلى صِدقِ الحَدیثِ و َأَداءِ الامانَهِ؛(۸(
به زیادى نماز و روزه و حج و احسان و مناجات شبانه مردم نگاه نکنید، بلکه به راستگویى و امانتدارى آنها توجه کنید .
امانتدار باش حتی برای.. امام على (ع) فرمودند:لا تَخُن مَنِ ائتَمَنَکَ وَ إِن خانَکَ و َلا تُذِع سِرَّهُ و َإِن أَذاعَ سِرَّکَ؛(۹( به کسیکه تو را امین قرار داده است خیانت مکن هر چند او به تو خیانت کرده باشد و راز او را فاش مساز اگر چه او راز تو را فاش ساخته باشد .
به این شخص امانت مسپار امام على (ع) فرمودند:لا تَمَنَنَّ مَلولاً؛(۱۰)شخص به ستوه آمده و رنجیده را امین مشمار .
سزای خائن به امانت رسول اکرم (ص) فرمودند: مَن خانَ أَمانَهً فِى الدُّنیا وَ لَم یَرُدَّها إِلى أَهلِها ثُمَّ أَدرَکَهُ المَوتُ ماتَ عَلى غَیرِ مِلَّتى و َیَلقَى اللّه وَ هُوَ عَلَیهِ غَضبانٌ؛(۱۱(کسیکه در دنیا به امانتى خیانت کند و آن را به صاحبش برنگرداند و آنگاه بمیرد بر دین من نمرده است و با خدا دیدار مى کند در حالى که بر او خشمگین است .
به غیر امین امانت نسپار رسول اکرم (ص) فرمودند: مَنِ ائتَمَنَ غَیرَ أَمینٍ فَلَیسَ لَهُ عَلَى اللّه ضَمانٌ لأَنَّهُ قَد نَهاهُ أَن یَاتَمِنَهُ؛(۱۲( هر کس به فردى غیر امین امانت بسپارد، خداوند ضامن او نیست، زیرا او را از امانت سپارى به غیر امین بازداشته است .
اهمیت مواظبت از امانت رسول اکرم (ص) فرمودند:لَیسَ مِنّا مَن یُحَقِّرُ الامانَهَ حَتّى یَستَهلِکُها إِذَا استُودِعَها؛(۱۳)از ما نیست کسیکه امانت را کوچک بشمارد و از آن مواظبت نکند و در معرض تلف شدن قرار بدهد .
غبطه هنگام مرگ امام صادق (ع) فرمودند:إِنَّهُ قالَ لِبَعضِ شیعَتِهِ ـ عَلَیکُم بِالوَرَعِ و َالاِجتِهادِ، وَ صِدقِ الحَدیثِ و َأَداءِ الامانَهِ و َالتَّمَسُّکِ بِما أَنتُم عَلَیهِ، فَإِنَّما یَغتَبِطُ أَحَدُکُم إِذا انتَهَت نَفسُهُ إِلى هاهُنا، وَ أَومى بِیَدِهِ إِلى حَلقِهِ؛(۱۴( همانا ایشان به بعضى از شیعیان خود فرمودند: بر شما لازم است پرهیزکارى و تلاش و راستگویى و امانت دارى و چنگ زدن به مذهب خود، زیرا هر یک از شما به هنگام جان دادن، غبطه او را خواهند خورد .
سبب دوستی خدا و پیغمبر(ص(رسول اکرم (ص) فرمودند: إِن أَحبَبتُم أَن یُحِبَّکُمُ اللّه و َرَسولُهُ فَأَدّوا إِذَا ائتُمِنتُم و َاصدُقوا إِذا حَدَّثتُم وَ أَحسِنوا جِوارَ مَن جاوَرَکُم؛(۱۵( اگر مى خواهید که خدا و پیغمبر شما را دوست بدارند وقتى امانتى به شما سپردند رد کنید و چون سخن گویید راست گویید و با همسایگان خود به نیکى رفتار نمایید.
مکارم ۱۰ گانه امام صادق (ع) فرمودند:اَلمَکارِمُ عَشرٌ، فَإنِ استَطَعتَ أن تَکونَ فیکَ فَلتَکُن… : صِدقُ الَبسِ، وَ صِدقُ اللِّسانِ، و َأداءُ الامانَهِ، و َصِلَهُ الرَّحِمِ، و َإقراءُ الضَّیفِ، وَ إطعامُ السّائِلِ، وَ المُکافاهُ عَلىَ الصَّنائعِ، و َالتَّذَمُّمُ لِلجارِ، و َالتَّذَمُّمُ لِلصّاحِبِ، و َرَأسُهُنَّ الحَیاءُ؛(۱۶(مکارم ده تاست: اگر مى توانى آنها را داشته باش … : استقامت در سختى ها، راستگویى، امانتدارى، صله رحم، میهمان نوازى، اطعام نیازمند، جبران کردن نیکى ها، رعایت حق و حرمت همسایه، مراعات حق و حرمت رفیق و در رأس همه، حیا .
خیر دنیا و آخرتامام على (ع) فرمودند: أَربَعٌ مَن أُعطیَهُنَّ فَقَد أُعطىَ خَیرَ الدُّنیا و َالخِرَهِ صِدقُ حَدیثٍ و َأَداءُ أَمانَهٍ وَ عِفَّهُ بَطنٍ و َحُسنُ خُلقٍ؛(۱۷) چهار چیز استکه به هر کس داده شود خیر دنیا و آخرت به او داده شده است: راستگویى، اداء امانت، حلال خورى و خوش اخلاقى .
آزمون امانتداری امام صادق (ع) فرمودند: لا تَغتَرّوا بِصَلاتِهِم و َلا بِصیامِهِم، فَإِنَّ الرَّجُلَ رُبَما لَهِجَ بِالصَّلاهِ و َالصَّومِ حَتّى لَو تَرَکَهُ استَوحَشَ ، وَ لکِنِ اختَبِروهُم عِندَ صِدقِ الحَدیثِ و أداءُ الامانَهِ؛(۱۸( فریب نماز و روزه مردم را نخورید، زیرا آدمى گاه چنان به نماز و روزه خو مى کند که اگر آنها را ترک گوید، احساس ترس مى کند، بلکه آنها را به راستگویى و امانتدارى بیازمایید صفتی امیدوار کننده رسول اکرم (ص) فرمودند:إِذا رَأَیتَ مِن أَخیکَ ثَلاثَ خِصالٍ فَارجُه ُ: اَلحَیاءُ و َالمانَهُ و َالصِّدقُ؛(۱۹( هر گاه در برادر (دینى) خود سه صفت دیدى به او امیدوار باش: حیا، امانتدارى و راستگویى .
سبب قرب به پیامبر(ص) در قیامت رسول اکرم (ص) فرمودند:أَقْرَبُکُمْ مِنِّی غَداً فِی الْمَوْقِفِ أَصْدَقُکُمْ لِلْحَدِیثِ وَ آدَاکُمْ لِلْأَمَانَهِ وَ أَوْفَاکُمْ بِالْعَهْدِ وَ أَحْسَنُکُمْ خُلُقاً وَ أَقْرَبُکُمْ مِنَ النَّاس‏؛(۲۰(
نزدیک ترین شما به من در قیامت، راستگوترین، امانتدارترین، وفادارترین به عهد، خوش اخلاق ترین و نزدیک ترین شما به مردم است .
اداى امانت حتی به کارگر رسول اکرم (ص) فرمودند: ثَلاثٌ لَیسَ لاَحَدِ النّاسِ فیهِ رُخصَهٌ: بِرُّ الوالِدَینِ مُسلِما کانَ اَؤ کافِرا وَ الوَفاءُ بِالعَهدِ لِمُسلِمٍ اَو کافِرا وُ الاَمانَهُ اِلى مُسلِمٍ کانَ اَؤ کافِرا؛(۲۱(
سه چیز استکه ترک آن براى هیچ کس جایز نیست: نیکى به پدر و مادر مسلمان باشند یا کافر، وفاى به عهد با مسلمان یا کافر و اداى امانت به مسلمان یا کافر .
صفات پیامبران امام صادق (ع) فرمودند: إِنَّ اللّه‏َ عَز َّوَ جَلَّ لَم یَبعَث نَبیّا إِلاّ بِصِدقِ الحَدیثِ و َأَداءِ المانَهِ إِلَى البَرِّ و َالفاجِرِ؛(۲۲) خداى عزوجل هیچ پیامبرى را نفرستاد، مگر با راستگویى، و برگرداندن امانت به نیکوکار و یا بدکار .
خیانت در امانت = فقر امام موسى کاظم (ع) فرمودند: اَداءُ الاَمانَهِ وَ الصِّدقُ یَجلِبانِ الرِّزقَ، و َالخیانَهُ و َالکَذِبُ یَجلِبانِ الفَقرَ وَ النِّفاقَ؛(۲۳(اداى امانت و راستگویى روزى را زیاد مى ‏کند و خیانت و دروغگویى باعث فقر و نفاق مى‏ شود .
برترین ایمانامام علی(ع) فرمودند: أفضَلُ الإیمانِ الأمانَهُ؛(۲۴( برترین ایمان، امانتدارى است.
دروغگو امانتدار نیست امام على (ع) فرمودند: لَیسَ لِکَذوبٍ اَمانَهٌ، وَ لا لِفُجورٍ صیانَهٌ؛(۲۴)
دروغگو امانتدار نیست و بدکار، نگهدارنده اسرار .
از نشانه های منافق رسول اکرم (ص) فرمودند: ثَلاثٌ مَن کُنَّ فیهِ فَهُوَ مُنافِقٌ وَ اِن صامَ وَ صَلّى وَحَجَّ وَ اعتَمَرَ و َقالَ «اِنّى مُسلِمٌ» مَن اِذا حَدَّثَ کَذِبَ وَ اِذا وَعَدَ اَخلَفَ وَ اِذَا ائتُمِنَ خانَ؛(۲۵)
سه چیز استکه در هر کس باشد منافق است اگر چه روزه دارد و نماز بخواند و حج و عمره کند و بگوید من مسلمانم، کسى که هنگام سخن گفتن دروغ بگوید و وقتى که وعده دهد تخلف نماید و چون امانت بگیرد، خیانت نماید .
پیامبر امین ابن شهر آشوب نقل می کند: کانَ النَّبىّ ص قَبلَ المَبعَثِ مَوصوفا بِعِشرینَ خَصلَهً مِن خِصالِ الاَنبیاءِ لَوِ انفَرَدَ واحِدٌ بِاَحَدِها لَدَلَّ عَلى جَلالِهِ فَکَیفَ مَنِ اجتَمَعَت فیهِ؟! کانَ نَبیّا اَمینا، صادِقا، حاذِقا، اَصیلاً، نَبیلاً، مَکینا، فَصیحا، عاقِلاً، فاضِلاً، عابِدا، زاهِدا، سَخیا، کمیا، قانِعا، مُتَواضِعا، حَلیما، رَحیما، غَیورا، صَبورا، مُوافِقا، مُرافِقا، لَمیُخالِط مُنَجِّما وَ لا کاهِنا و لا عَیافا؛(۲۶)
رسول اکرم ص پیش از مبعوث شدن، بیست خصلت از خصلت‏هاى پیامبران را دارا بودند، که اگر کسى یکى از آنها را داشته باشد، دلیل عظمت اوست؛ چه رسد به کسى که همه آنها را دارا باشد، آن حضرت پیامبرى امین، راستگو، ماهر، اصیل، شریف، استوار، سخنور، عاقل، با فضیلت، عابد، زاهد، سخاوتمند، دلیر و با شهامت، قانع، متواضع، بردبار، مهربان، غیرتمند، صبور، سازگار، و نرم‏خو بودند و با هیچ منجّم (قائل به تأثیر ستارگان)، غیب‏گو و پیش‏گویى هم‏نشین نبودند.
پی نوشت ها:
۱- دخان آیه ۱۷/ شعراء آیه ۱۰۶، ۱۲۵، ۱۴۲، ۱۶۲، ۱۷۸ ۲- نساء، آیه ۵۸ ۳- بقره، آیه۲۸۳
۴- عیون اخبار الرضا ج۲، ص۲۹، ح۲۵ ۵- کافى ج۲، ص۱۰۴، ح۵
۶- امالى(صدوق) ص ۲۴۵ شبیه این حدیث در کافی ج۵، ص۱۳۳، ح۴
۷- تحف العقول ص۲۲۱ – بحارالأنوار ج۷۸، ص۶۰، ح۱۳۸
۸- عیون اخبار الرضا ج۲، ص۵۱ – بحارالأنوار ج۷۲، ص۱۱۴، ح۵
۹- مستدرک الوسایل و ج۹ ،ص۱۳۶ ، ح۱۰۴۷۶ – بحارالأنوار ج۷۴، ص۲۰۸
۱۰- نهج البلاغه(صبحی صالح) ص۵۰۶ ، حکمت ۲۱۱
۱۱- من لا یحضر الفقیه ج۴ ، ص ۱۵ / امالى (صدوق) ص ۴۳۰
۱۲- وسایل الشیعه ج ۱۹ ، ص۸۴ ،ح۲۴۲۱۰ / بحارالأنوار ج۱۰۰، ص۱۷۹، ح۳
۱۳- بحارالأنوار ج۷۲، ص۱۷۲، ح۱۳
۱۴- دعائم الاسلام ج۱، ص۶۶
۱۵- نهج الفصاحه ص۲۶۴ ، ح ۵۵۴
۱۶- خصال ج۲ ، ص۴۳۱
۱۷- شرح آقا جمال خوانساری بر غررالحکم و دررالکلم ج۲، ص۱۵۱، ح۲۱۴۲
۱۸- کافى ج۲، ص۱۰۴، ح۲
۱۹- نهج الفصاحه ص۱۹۳ ، ح ۲۰۵
۲۰- تحف العقول ص۴۶
۲۱- نهج الفصاحه ص۴۱۶ ،ح۱۲۶۴
۲۲- کافى ج ۲، ص ۱۰۴، ح ۱ / مجموعه ورام ج۲ ،ص۱۸۸
۲۳- تحف العقول ص۴۰۳ / بحارالأنوار ج ۷۵، ص ۳۲۷
۲۴- غرر الحکم و درر الکلم،ح ۲۹۰۵
۲۵- تصنیف غررالحکم و دررالکلم ص۲۲۰ ،ح۴۳۸۷
۲۶- نهج الفصاحه ص۴۲۲، ح ۱۲۸۰/ تحف العقول، ص۳۱۶
۲۷- مناقب (ابن شهر آشوب) ج ۱، ص ۱۲۳

ثبت دیدگاه

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید توسط تیم مدیریت در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.

*